Нима учун кўп қаватли уйларда кондиционерларни хоҳлаган жойга ўрнатиш мумкин эмас

Кондиционер ўрнатиш оддий вазифадек туюлади: фасадда жой танлаш, ташқи блокни маҳкамлаш ва қувурларни ўтказиш. Аммо кўп квартирали уйлар учун бундай қурилмаларни қандай ва қаерга жойлаштириш мумкинлиги бўйича алоҳида талаблар мавжуд. 2026-йил 31-январьдан Ўзбекистонда шаҳарсозлик нормаларига ўзгартиришлар кучга кирди, булар кўп квартирали уйларнинг фасадларига совутгич ва иситиш ускуналарини жойлаштириш талабларини белгилайди.

Асосий талаб — кондиционер бинонинг ташқи кўринишини бузмаслиги керак. Зарурат туғилганда, ташқи блокни декоратив панжара ёки махсус ҳимоя қутиси билан ёпиш мумкин.

Шу билан бирга: 

• кондиционерни фасадга, агар унинг жойлашуви бинонинг ташқи кўринишини бузмаса, ўрнатиш мумкин
• кондиционерни балкон ёки лоджия ичига, агар бунда уйнинг ташқи кўриниши ўзгармаса, жойлаштириш мумкин
• ташқи блокни махсус мустаҳкам кронштейнлардан фойдаланган ҳолда ўрнатиш зарур
• ускунани унга хизмат кўрсатиш учун хавфсиз кириш имконияти сақланиб қоладиган тарзда жойлаштириш зарур

Коммуникацияларга ҳам алоҳида талаблар қўйилади. Қувурлар ва электр кабеллари ускуна ортидан ўтиши, фасад билан уйғун бўлиши ва ҳимояланган бўлиши керак. Ёғингарчилик ва қуёшнинг тўғри нурларидан қўшимча ҳимоя қилиш учун ташқи блок устига ҳимоялаш козирогини ўрнатиш мумкин.

Сабаблардан бири — кўп квартирали уйларнинг ягона ташқи кўринишини сақлаб қолиш. Агар ҳар бир мулкдор ташқи блокни ихтиёрий жойга ўрнатса, фасад аста-секин ускуналар, қувурлар ва кабеллар билан тўлиб боради.

Бундан ташқари, талаблар ускунанинг хавфсиз маҳкамланишини ва уни кейинги техник хизмат кўрсатиш имкониятини назарда тутади. Яъни гап кондиционерларни тўлиқ тақиқлаш ҳақида эмас, балки уларни кўп квартирали уйларга айнан қандай ўрнатиш мумкинлиги ҳақида бормоқда.

Белгиланган талабларни бузган ҳолда ўзбошимчалик билан ўрнатиш муаммога айланиши мумкин. 2026-йил февраль ойида ҳам кўп квартирали уйларда ўзбошимчалик билан қуриш ва реконструкция қилиш ҳолатлари устидан назоратни кучайтириш қарори қабул қилинди.

Ўрнатишдан олдин айнан сизнинг уйингиз учун қандай талаблар амал қилишини аниқлаштириш керак. Аввало бошқарув ташкилотига ёки кўп квартирали уйнинг таъминотига масъул бўлган бошқа ташкилотга мурожаат қилинг. У ерда фасадга ускуна жойлаштириш бўйича қўшимча талаблар бор-йўқлигини ва қайси жойга ўрнатишга рухсат берилганини аниқлаштириш мумкин.

Шунингдек, амалдаги қурилиш нормаларини текшириш керак. Улар ташқи блокни жойлаштиришни, фасад ҳолатини, қувурлар ва кабелларни ётқизишни, ускунани маҳкамлашни ва хавфсиз хизмат кўрсатиш имкониятини тартибга солади.

Агар уй янги ёки қурувчи кафолатида бўлса, талабларни қурувчидан ҳам аниқлаштириш мумкин: бино лойиҳасида ташқи блокларни ўрнатиш учун аниқ жой назарда тутилган бўлиши мумкин.